AKTUALNOŚĆI
2 kwietnia 2026 r.
Zanzibar: czy warto tu inwestować po aferze Pili Pili?
Publicystyczno-śledcza analiza rynku condo‑hoteli i czterech ofert: Cocco Lagoon, Vela Paje, Mystique i Anantara
Mateusz Jakóbiak – doradca restrukturyzacyjny, inwestor distressed debt.
Executive summary
Zanzibar może być świetnym rynkiem turystycznym, ale inwestowanie w nieruchomości zwłaszcza w modelu condo‑hotelowym bywa tu grą o asymetrii kontroli: operator i tytuł do gruntu są ważniejsze niż render i procent ROI. Z polskiej perspektywy najtwardszym „case study ryzyka jurysdykcyjnego” jest sprawa Pili Pili: śledztwo w Gdańsku trwa od kwietnia 2022 i zostało przedłużone do 7 sierpnia 2026; wnioski o wydanie podejrzanych z 30–31 maja 2023 nie zostały zrealizowane przez władze tanzańskie.
W Tanzanii media opisały m.in. zaległości wobec ponad 726 pracowników i ok. 500 tys. USD zaległych podatków oraz działania lokalnej agencji antykorupcyjnej. W analizowanych ofertach (Cocco Lagoon, Vela Paje, Mystique, Anantara) wspólnym mianownikiem jest leasehold (zwykle do 99
lat) zamiast klasycznej własności gruntu – co potwierdzają źródła oficjalne TIC i opracowania prawne z Tanzanii/Zanzibaru. Moja konkluzja: inwestować można, ale tylko „jak bank” – z naciskiem na tytuł prawny, egzekwowalność zabezpieczeń, warunki wyjścia i transparentność operatora; w przeciwnym razie wysoki ROI bywa tylko ceną za oddanie steru.
Zakres i metoda
Artykuł łączy trzy warstwy:
Po pierwsze, twarde fakty z postępowań i publikacji (polskie i tanzańskie media, depesze, komunikaty
oraz materiały instytucji).
Po drugie, analizę dokumentów Cocco Lagoon (oferta cenowa, umowa operatorska, prezentacje ROI).
Po trzecie, porównanie czterech ofert na podstawie ich oficjalnych stron i materiałów marketingowych
(z zaznaczeniem: to dane podawane przez oferentów, które zawsze wymagają weryfikacji).
W miejscach, gdzie czegokolwiek nie da się potwierdzić w źródłach, piszę to wprost.
Pili Pili jako test „co się dzieje, gdy marzenie przestaje płacić”
W Polsce sprawa jest opisywana różnymi językami – od „przekrętu” po „piramidę” – ale najważniejsze są
dokumentowalne elementy: skala pokrzywdzonych, kwoty, status śledztwa i bariery ekstradycyjne.
Skala szkody i pokrzywdzonych (Polska). Według ustaleń prokuratury opisywanych przez media,
mówiono o 254 osobach i stracie „prawie” 7 mln zł, a także o wystawieniu listów gończych. W 2025
r. Gazeta.pl podała, że prokuratura wcześniej informowała o 240 pokrzywdzonych turystach (łącznie ponad 2,7 mln zł) i 14 pokrzywdzonych w wątku nieruchomościowym (ponad 4,1 mln zł), przy
czym aktualnych danych rzecznik prokuratury nie ujawnił – powołując się na dobro postępowania.
Status śledztwa (Polska) i „wąskie gardło” Tanzanii. Depesza PAP z 31 stycznia 2026 r. jest tu
kluczowa: śledztwo wszczęto w kwietniu 2022, przedłużono do 7 sierpnia 2026, troje podejrzanych (w
tym Wojciech Żabiński ) nie zostało przesłuchanych, a wnioski o wydanie z 30–31 maja 2023 –
przekazane kanałem prokuratura–ambasada – nie zostały dotąd zrealizowane przez władze
tanzańskie. To jest esencja ryzyka jurysdykcyjnego: nawet jeśli masz prokuraturę i listy gończe, nie
masz automatycznej egzekucji „na drugim końcu świata”.
Moment pęknięcia płynności. Wątek lotów jest tu papierkiem lakmusowym. Enter Air informował
w maju 2022, że kończy współpracę, bo rejsy zaplanowane po 4 czerwca nie zostały opłacone.
Równolegle media opisywały zawieszenie działalności i chaos po stronie klientów.
Warstwa tanzańska: pracownicy, podatki, majątek i „odzyskiwanie” hoteli. Wątkiem, którego w
Polsce zwykle nie widać, są konsekwencje na miejscu. The Citizen opisał, że po zamknięciu sieci
hoteli w lutym 2022 r. pozostały „hundreds of millions” zaległych wynagrodzeń wobec ponad 726
pracowników oraz długi wobec dostawców i zaległości podatkowe; źródła gazety mówiły też o ok. 500
tys. USD zaległych podatków wobec rządu Zanzibaru. To samo śledztwo prasowe opisuje działania
ZAECA : zabezpieczenie aktywów i sprzedaż majątku w celu wypłat, a także płatności w transzach
(wskazano m.in. trzecią transzę 19 listopada 2022). W tym obrazie pada zdanie szczególnie ważne
dla inwestorów: część hoteli miała zostać „reclaimed by their original owners” – odzyskana przez
pierwotnych właścicieli.
Co mówią instytucje Zanzibaru. W 2024 r. The Citizen cytował szefa Zanzibar Investment Promotion
Authority i opisywał, że projekty „housing the hotels” zostały przejęte przez landlordów, a inny
projekt (Natural Park) anulowano „z powodów proceduralnych”; w tle pojawiały się skargi bookingowe i
wątki zwrotów (w tym informacja o refundacjach przez Booking.com w niektórych przypadkach).
Czy Pili Pili działa dziś jako sieć hoteli? Tu dane są niespójne i trzeba je czytać ostrożnie: oficjalna
strona marki nadal zachęca do rezerwacji. Jednocześnie duże OTA pokazują okresowe zamknięcia
wybranych obiektów (np. Hotels.com/Expedia dla „Pili Pili Family” i „Pili Pili House” wskazują zamknięcie
w latach 2025–2027, „dates subject to change”). To nie dowodzi „winy” – ale jest klasycznym
sygnałem: weryfikacja „czy działa” wymaga sprawdzenia w wielu miejscach, bo marketing i dystrybucja
potrafią iść różnymi torami.
Moja lekcja z tej historii – jako kogoś, kto potem liczy, co da się odzyskać – jest brutalnie prosta: w
egzotycznej jurysdykcji kluczowe są (a) kontrola nad tytułem do gruntu/obiektu, (b) realne
zabezpieczenia i (c) możliwość szybkiego wyjścia. Jeśli ich nie ma, zostaje ci cierpliwość, prawnik i
kalendarz z datami przedłużeń śledztwa.
Prawo gruntu i podatki: co naprawdę kupuje cudzoziemiec
W polskich rozmowach o Zanzibarze często pada zdanie: „kupuję nieruchomość”. W praktyce prawnej
Tanzanii/Zanzibaru to zdanie wymaga dopowiedzenia: kupujesz prawo do lokalu i/lub
długoterminowe prawo do korzystania z ziemi, ale nie freehold gruntu jak w Polsce.
Tanzania (TIC): publiczny charakter ziemi i derivative rights. Tanzania Investment Centre
odpowiada wprost: generalnie cała ziemia jest publiczna i „entrusted to the President”, a cudzoziemiec
nie może jej „own” inaczej niż dla celów inwestycyjnych i poprzez derivative rights wydawane przez TIC.
TIC doprecyzowuje, że Right of Occupancy i Derivative Right mogą być przyznawane do 99 lat i są
odnawialne.
Zanzibar: „all land is public property”. Prawnicze opracowanie z Tanzanii (Tarishi & Co.) wskazuje, że w
Zanzibarze ziemia jest publiczna, „vested in the President for the benefit of Zanzibaris”, a cudzoziemcy
(w tym obywatele Tanzanii z lądu) nie mogą posiadać ziemi „outright”.
Nie tylko teoria: państwo i lease potrafią mieć zęby. Zanzibar Revenue Authority i system
podatkowy to osobny rozdział, ale ważne jest, że w Zanzibarze istnieją dedykowane obciążenia dla
branży (np. Hotel Levy / „Infrastructure tax” – stawki $1–$5 per person per day zależnie od klasy hotelu –
według ZRA). To jest jeden z powodów, dla których w modelach ROI trzeba pytać: czy prognoza
uwzględnia lokalne daniny i kto je faktycznie rozlicza.
Przykłady cofnięć lease i przejęć: precedensy, które inwestor powinien znać. Historia hotelu
Bwawani pokazuje mechanikę ekstremalną: według Tanzania Affairs hotel został zamknięty, rząd
Zanzibaru przejął go i anulował 30-letnią dzierżawę, zarzucając zaległości Shs 1.5 billion w czynszach i
podatkach (informacja za Daily News, cytowana w Tanzania Affairs). W nowszych realiach Zanzibar
Investment Promotion Authority komunikował zamiar cofania lease’ów za brak zagospodarowania –
co sygnalizuje, że prawo do gruntu jest w praktyce „warunkowe” (timing i wykonawczość mają
znaczenie). W sprawie projektu Blue Amber The Citizen opisywał termination land lease wobec
pennyroyal (spór ciągnął się dalej sądowo i negocjacyjnie).
Wniosek jest konserwatywny (czyli mój ulubiony): na Zanzibarze inwestujesz nie tylko w turystykę, ale
też w reżim administracyjny i stabilność lease. To nie dyskwalifikuje inwestycji; to podnosi próg due
diligence.
Cocco Lagoon: analiza dokumentów, obietnic i zapisów, które zostają na wypadek konfliktu
W sprawach „distressed” najciekawsze nie jest to, co działa w scenariuszu idealnym. Najciekawsze jest
to, co zostaje, gdy dwie strony przestają się lubić. Cocco Lagoon analizuję więc od strony: liczb, założeń
i mechanizmów kontroli.
Obietnica zwrotu i cena wejścia. W przekazanych materiałach ROI jest komunikowane jako ok. 18%
rocznie. W ofercie jednostkowej pada konkretny przykład: apartament o powierzchni 32,22 m² z
tarasem 5,78 m² za $125,999, z dopłatą 5% opłaty transferowej (w przykładzie $6,230) i pakietem
meblowym ($8,950); oczekiwany roczny zwrot wskazano jako $22,680.
ROI w prezentacji „krok po kroku”: dlaczego to się ma spinać. W materiale „Analiza rentowności
inwestycji” projekt pokazuje model dochodowości ok. ~19% ROI i zestawia to z założeniem bardzo
wysokiej marży operacyjnej (NOI) ~66% oraz kosztów całkowitych ~34,1% przychodów; wskazuje też
m.in. założenie ADR $295 (room only) i średniorocznego obłożenia 80% (z sezonowością). To nie są
liczby „niemożliwe”. To są liczby wrażliwe: wystarczy ruch w dół w ADR lub occupancy, by model się
zmienił szybciej niż nastrój po nieudanym urlopie. (Tak, wiem: w folderze każdy sezon jest wysoki.)
Umowa operatorska: przewaga operatora zapisana wprost. W projekcie umowy operatorskiej
kluczowe jest to, że właściciel przekazuje operatorowi wyłączne prawo do zarządzania i wynajmu
jednostki, a sam nie może wynajmować ani przez osoby trzecie poza systemem operatora. Za
„samowolny wynajem” przewidziano karę 2,000 USD za każdy dzień, możliwość potrącenia kar z zyskuwłaściciela, a nawet „natychmiastowe ograniczenie lub odcięcie” mediów do czasu zaprzestania
naruszeń i uregulowania należności; w skrajnej sankcji – rozwiązanie umowy i blokadę jednostki.
Horyzont 20 lat i wyjście, które może kosztować 65% wartości. Umowę zawiera się na 20 lat (w
dwóch okresach 10-letnich) z automatycznym przedłużaniem, a właściciel nie ma prawa jednostronnego
rozwiązania przed końcem okresu (poza rażącym naruszeniem). Jeśli właściciel rozwiąże umowę „wbrew
postanowieniom” lub doprowadzi do rozwiązania z własnej winy, przewidziano karę 65% aktualnej
wartości jednostki (wyliczanej przez rzeczoznawcę powołanego przez operatora) oraz zapis, że po
takim rozwiązaniu właściciel nie może wynajmować w inny sposób ani przez innego operatora
(pozostają pobyty właścicielskie). Co więcej, kara może zostać potrącona z wierzytelności właściciela
wobec operatora, w tym z udziału w zyskach.
Klauzula reputacyjna: „szkalowanie” jako ryzyko kontraktowe. W umowie pojawia się przesłanka
czasowego zawieszenia umowy m.in. w razie „szkalowania projektu w social mediach i innych mediach”.
Nie twierdzę, że to „knebel” z definicji; twierdzę, że w sporze transgranicznym presja reputacyjna jest
często jedynym narzędziem szybszym niż sąd – a tu wchodzi do umowy jako ryzyko po stronie
właściciela.
Własność lokalu vs własność gruntu – jak mówi sam oferent. Na stronie projektu Cocco Lagoon
wprost pada rozróżnienie: cudzoziemiec nie może kupić ziemi, więc stosowany jest model dzierżawy;
wskazano 33-letni lease z możliwością przedłużenia (do 99 lat), a jednocześnie deklaruje się „title deed”
dla nieruchomości w modelu condominium. To jest spójne z logiką TIC (gruntu jako takiego nie
posiadasz, możesz mieć pochodny tytuł / prawo do lokalu), ale wymaga wyjaśnienia jednej rzeczy: co
dokładnie jest wpisane, gdzie jest wpisane i jak to egzekwujesz – bo w restrukturyzacjach to jest
różnica między aktywem a pamiątką.
Czerwona flaga „marketingowa”: rozjazd prognoz ROI. W różnych materiałach projektu pojawiają się
różne poziomy ROI (np. 18% w komunikacji na stronie, ale w katalogach pojawiają się hasła „up to 25%”
lub 20%). Dla mnie to nie jest dowód „czegoś złego”, ale to jest sygnał: zanim uwierzysz w liczbę,
poproś o model i audyt założeń.
Rynek ofert: trzy inne projekty i to, co je łączy
Nie chodzi mi o to, by kogokolwiek stawiać pod pręgierzem. Chodzi mi o to, by pokazać, że rynek działa
według powtarzalnych schematów: wysoki zwrot, pełne zarządzanie, długi lease i obietnica
„bezobsługowości”.
Vela Paje. Na stronie projektu Vela Paje znajdziesz twarde marketingowe KPI: net rental yield 13–23%,
obłożenie 85%+ w sezonie i 50–65% średniorocznie, a także deklarowane widełki wzrostu wartości i
okres zwrotu. W tekście wprost pada, że liczby wynikają z „independently reviewed ROI simulations”
oraz market research. Jako analityk ryzyka dopowiadam: „niezależnie przeglądane symulacje” brzmi
dobrze, ale dopiero udostępnienie modelu, parametrów i źródła danych pozwala to ocenić.
Mystique Residential Resort. Oferty bywają bardziej „życiowe”: Mystique sprzedaje konkret – 14 willi i
32 apartamenty. Co równie ważne, ma publicznie opisany „earning plan”: możliwość przekazania
nieruchomości operatorowi na okres 6 miesięcy lub 2 lat, model dzielenia przychodów między
operatorem i właścicielem oraz przykładową symulację (dla willi: stawki 400–500 USD/noc, occupancy
65%, split 65/35, rząd wielkości rocznego przychodu dla właściciela i „payback” 8–10 lat; dla
apartamentów analogicznie). Mystique powołuje się też na lokalną konstrukcję condominium oraztransfer uprawnienia do korzystania z dzierżawy gruntu, wskazując rolę ZIPA w tle
prawno‑administracyjnym.
Anantara. W warstwie edukacyjnej Anantara mówi wprost: „foreign ownership … is not possible” i
wskazuje 99‑year lease jako praktyczne rozwiązanie; opisuje różnicę leasehold vs freehold, a także
sugeruje możliwość transferu/odsprzedaży lease (za zgodą władz). Druga ich strona jest stricte
sprzedażowa: podkreśla „high ROI potential through rentals” i zalety rynku. To jest dobry przykład
uczciwszego języka: inwestor od razu wie, że bawi się w leasehold, nie w „wieczyste posiadanie ziemi”.
Dlaczego „nie bank?” i analiza ryzyk, które widzę w tego typu inwestycjach
W każdym projekcie, w którym zbiera się pieniądz detaliczny, pytam o jedną rzecz – czasem niewygodną,
ale zawsze konieczną:
Jeżeli to jest tak dobre i tak pewne, to dlaczego nie bank albo fundusz?
Banki bywają drogie. Fundusze bywają „bezlitosne”. Ale obie te instytucje robią coś, czego inwestor
detaliczny często nie robi: twardą analizę ryzyka i egzekwowalności zabezpieczeń. W praktyce
pieniądz od „inwestorów z ulicy” bywa najdroższy – nie w sensie odsetek, tylko w sensie ceny oddanej
kontroli i ryzyka egzekucji w obcej jurysdykcji. (To moja opinia z praktyki „po upadku”, nie „porada
inwestycyjna”).
Ryzyka, które na Zanzibarze wracają jak przypływ:
Ryzyko jurysdykcyjne. Sprawa Pili Pili pokazuje, jak wygląda ściana: postępowanie w Polsce, podejrzani
za granicą, wnioski o wydanie nierozpoznane miesiącami/latami.
Ryzyko tytułu do gruntu i administracji. Lease może być cofnięty (albo wygaszany w praktyce) w razie
sporów, niewykonania inwestycji czy konfliktu z państwem; ZIPA mówiła o cofaniach lease’ów za
niezagospodarowanie.
Ryzyko operacyjne i podatkowe. W Tanzanii problem „hotel pełny, konto puste” został opisany wprost
w kontekście Pili Pili (w tym wątek podatków i wypłat pracowniczych). Jednocześnie system
lokalnych danin (np. Hotel Levy) jest realnym kosztem, który powinien znaleźć się w modelach.
Ryzyko umowne: exit i kary. W Cocco Lagoon prym wiedzie konstrukcja „długiej umowy + twardych
sankcji + zakazu alternatywnego wynajmu” – co oznacza, że konflikt z operatorem może być finansowo
asymetryczny.
Myśl jak bank: testy odporności
Poniższe testy traktuję jako minimum, bo w restrukturyzacjach zawsze wychodzi, że model był liczony
„na idealny rok”.
Obłożenie –20%: czy projekt nadal generuje dodatni cashflow po kosztach i lokalnych daninach?
(Jeśli nie – to ROI jest „wymarzone”, nie „bazowe”.)
ADR –15%: czy spadek stawek (konkurencja, sezon, wojna cenowa) nie zabija marży?
Koszty +20%: wyspa i infrastruktura potrafią zaskoczyć (energia, logistyka, serwis).
Przerwa 3 miesiące: remont, decyzja administracyjna, kryzys reputacyjny – co się dzieje z
obsługą zobowiązań i wypłatami?
W Cocco Lagoon część tej wrażliwości widać już w samym materiale ROI (założenia ADR i occupancy są
kluczowe).
Checklista bankowa: 20 pytań, które zadałbym przed przelewem
- Jaki dokładnie tytuł prawny dostaję: unit title / certificate / wpis rejestrowy? Gdzie to jest
rejestrowane? - Kto jest stroną lease gruntu: spółka celowa, deweloper, stowarzyszenie właścicieli?
- Na ile lat jest lease i jaki jest realny mechanizm przedłużenia (33→66→99 czy inne)?
- Jakie są przesłanki cofnięcia lease / wygaśnięcia praw i czy były na Zanzibarze precedensy?
- Czy płatności idą na escrow / rachunek powierniczy, czy bezpośrednio do dewelopera/operatora?
- Jeśli nie ma escrow – co jest realnym zabezpieczeniem? (Hipoteka na prawie? Zastaw? Step‑in?)
- Czy bank lokalny/międzynarodowy finansuje projekt? Jeśli nie – dlaczego?
- Czy istnieje niezależny audyt założeń ROI (ADR, occupancy, koszty)?
- Czy operator ma udokumentowane wyniki na porównywalnych obiektach?
- Jak wygląda rozliczenie podatków i opłat turystycznych i kto za to odpowiada?
- Czy w modelu ROI uwzględniono Hotel Levy i inne lokalne obciążenia?
- Jaki jest harmonogram wypłat zysków i czy są mechanizmy „ring‑fence” (oddzielenia) środków właścicieli od operacyjnych?
- Jak często dostaję raporty i kto ma prawo wglądu w dokumenty?
- Jaka jest długość umowy operatorskiej i czy mogę ją wypowiedzieć jako właściciel?
- Jakie są kary za naruszenia (np. wynajem poza systemem) i czy mogą być potrącane z moich
rozliczeń? - Co oznacza klauzula o „szkalowaniu” – jakie dokładnie zachowania uruchamiają sankcje i kto to
ocenia? - Jak działa wycena jednostki w razie sporu (kto wybiera rzeczoznawcę, jakie standardy)?
- Czy mogę sprzedać jednostkę bez zgody operatora/dewelopera i jaka jest ścieżka formalna?
- Czy istnieje mechanizm „step‑in” dla wspólnoty właścicieli (zmiana operatora) i jakie są progi
głosów? - Jak wygląda egzekucja moich praw – właściwość sądu, język umowy, arbitraż, wykonalność
wyroku?
Rekomendacje zabezpieczeń, które realnie obniżają ryzyko
Najbardziej „bankowe” (czyli najbardziej nudne, a przez to dobre) zabezpieczenia to:
Escrow/rachunek powierniczy z wypłatami etapowymi; niezależny audyt kosztów i założeń; twarde
raportowanie (miesięczne/kwartalne) i prawo wglądu; zabezpieczenie rzeczowe na prawie do lease (o ile
możliwe i egzekwowalne); mechanizm step‑in dla właścicieli; jasne, ograniczone kary oraz realny exit bez
„kary śmierci ekonomicznej”. W Cocco Lagoon część ryzyk dotyczy właśnie exitu i sankcji – dlatego te
elementy stawiam na pierwszym miejscu.
Podsumowanie
Podsumowując, inwestycje w nieruchomości zagraniczne, w szczególności condo hotele, wymagają podejścia właściwego dla instytucji finansowych, a nie inwestora detalicznego kierującego się wyłącznie obietnicą wysokiego ROI. Analiza przypadku Zanzibar i afery Pili Pili pokazuje, że kluczowe znaczenie ma nie tylko potencjał zysku, ale przede wszystkim struktura prawna inwestycji, możliwość egzekwowania roszczeń oraz realna kontrola nad aktywem. W praktyce doradcy restrukturyzacyjnego większość problematycznych inwestycji zaczyna się w momencie utraty płynności operacyjnej, gdy inwestor traci wpływ na projekt i zostaje z ograniczonymi możliwościami działania. W takich sytuacjach niezbędna staje się restrukturyzacja inwestycji lub podjęcie działań zmierzających do odzyskania pieniędzy.
Doświadczenie w sprawach związanych z upadłością projektów inwestycyjnych pokazuje, że brak odpowiednich zabezpieczeń, nieprecyzyjne umowy oraz ryzyko jurysdykcyjne prowadzą do sytuacji, w których inwestorzy muszą dochodzić swoich praw w wielu krajach jednocześnie. Szczególnie istotne jest zrozumienie różnicy między własnością a leasehold, który w praktyce oznacza ograniczone i warunkowe prawo do nieruchomości. W kontekście restrukturyzacji i upadłości inwestycji zagranicznych kluczowe staje się ustalenie, gdzie faktycznie znajduje się majątek oraz jakie instrumenty prawne pozwalają na jego zabezpieczenie.
Afery finansowe, takie jak Pili Pili, nie są odosobnionymi przypadkami, lecz powtarzalnym schematem, w którym inwestorzy detaliczni ponoszą największe ryzyko przy ograniczonej kontroli nad projektem. Z tego względu każda inwestycja powinna być poprzedzona szczegółową analizą prawną i finansową, uwzględniającą scenariusze kryzysowe oraz możliwość wyjścia z inwestycji. W praktyce doradcy restrukturyzacyjnego najważniejsze pytanie nie brzmi, ile można zarobić, lecz ile można odzyskać w sytuacji problemowej. To podejście pozwala odróżnić inwestycję od ryzyka utraty kapitału i stanowi fundament odpowiedzialnego podejmowania decyzji finansowych.
Źródła
Polska (śledztwo, liczby, status postępowania): depesza PAP z 31.01.2026 (daty śledztwa,
przedłużenie, wnioski ekstradycyjne, brak realizacji przez Tanzanię). Materiały o liście gończym i
skali szkody: Money.pl oraz TVN (Uwaga!). Dopytanie o aktualne liczby i brak ujawnienia danych:
Gazeta.pl (11.02.2025). Wątek lotów i płynności: TVN24/Bankier o decyzji Enter Air.
Tanzania/Zanzibar (lokalne skutki, pracownicy, podatki, instytucje): śledztwa The Citizen (wrzesień
2024) o zaległościach pracowniczych/podatkowych, działaniach ZAECA i „reclaiming by original owners”;
oraz o stanowisku ZIPA, przejęciu projektów przez landlordów i problemach refundacyjnych.
Materiały ZAECA (strona instytucji i kanał YouTube dot. wypłat).
Prawo i regulacje (własność/lease/podatki): Tanzania Investment Centre – FAQ o własności ziemi
przez cudzoziemców i informacje o derivative rights / 99 latach. Opracowanie prawne o Zanzibarze
(Tarishi & Co.). Zanzibar Revenue Authority – Hotel Levy / Infrastructure tax i konsolidacja aktu
(2025).
Oferty inwestycyjne (źródła oficjalne projektów): Vela Paje (KPI: net rental yield, occupancy,
payback). Mystique (liczba jednostek + earning plan i split). Anantara (lease 99 lat jako
rozwiązanie dla cudzoziemców + narracja „high ROI potential”). Cocco Lagoon (komunikacja o 18%
ROI, 70/30, lease 33→99 i claim o „title deed”).
Dokumenty Cocco Lagoon przekazane do analizy: oferta cenowa (przykład $125,999 + opłaty),
umowa operatorska (20 lat, kary, zakazy), prezentacje ROI (~19%).
https://www.pap.pl/aktualnosci/prokuratura-w-gdansku-przedluzyla-sledztwo-w-sprawie-
dzialalnosci-wojtka-z-zanzibaru
https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/zanzibar/polish-national-linked-to-scam-yet-to-face-
justice-in-zanzibar-4766164
https://www.tic.go.tz/faqs/are-foreign-investors-allowed-to-own-land
https://www.vela-zanzibar.com/invest-in-zanzibar
https://www.money.pl/pieniadze/wielki-przekret-na-wycieczkach-i-inwestycjach-list-gonczy-za-
wojtkiem-z-zanzibaru-6928044604668608a.html
https://coccolagoon.com/pl/model-biznesowy/
https://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/7%2C114881%2C31682056%2Cco-ze-sprawa-wojtka-z-
zanzibaru-pytamy-prokurature.html
https://www.zanrevenue.org/tax/category/hotel-levy
https://tvn24.pl/biznes/turystyka/pili-pili-zanzibar-tanzania-linia-enter-air-zakonczyla-wspolprace-z-
pili-pili-fly-st5708484
https://tvn24.pl/biznes/turystyka/pili-pili-zanzibar-tanzania-polski-hotelarz-zawiesza-dzialalnosc-
turysci-informuja-o-problemach-st5609211
https://www.tzaffairs.org/1998/01/business-news-8/
https://anantarazanzibar.com/properties-sale-zanzibar/
https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/zanzibar/how-polish-national-created-bogus-paradise-in-
zanzibar-4760416
https://pilipilihotels.com/index.php/pilipili-hotels-zanzibar-luxury-beach-resor-2-2/
https://www.hotels.com/ho2469522336/pili-pili-family-jambiani-tanzania/
https://anantarazanzibar.com/can-foreigners-buy-property-in-zanzibar/
https://www.tic.go.tz/pages/land-acquisition
https://tarishi.co.tz/wp-content/uploads/2025/04/Foreigner-Rights-on-Land-in-Zanzibar.pdf
https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/zanzibar/zanzibar-to-revoke-leases-of-undeveloped-
land-4073446
https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/zanzibar/zanzibar-to-revoke-leases-of-undeveloped-land-4073446
https://www.thecitizen.co.tz/tanzania/news/national/zanzibar-terminates-land-lease-offered-to-
british-developer-3945680
https://coccolagoon.com/about-the-hotel/
https://coccolagoon.com/
https://mystique-zanzibar.com/
https://mystique-zanzibar.com/earning-plan
https://zaeca.go.tz/
